Mikoryza, znana również jako mykoryza, to zjawisko symbiozy między roślinami a grzybami mikoryzowymi, które odgrywa kluczową rolę w ekosystemach lądowych. To współżycie, które dotyczy około 85% gatunków roślin wyższych, umożliwia wymianę składników odżywczych, co znacząco wpływa na wzrost i zdrowie roślin. W tym artykule odpowiemy na pytanie, co to mikoryza oraz przyjrzymy się bliżej jej rodzajom, korzyściom oraz zastosowaniu w ogrodnictwie.
Co to jest mikoryza?
Mikoryza to mutualistyczna zależność między strzępkami grzybów a korzeniami roślin. Grzyby mikoryzowe dostarczają roślinom wodę i minerały, w tym fosfor i azot, a w zamian otrzymują związki organiczne, takie jak glukoza, wytwarzane w procesie fotosyntezy. Zjawisko to jest powszechne w przyrodzie, a jego znaczenie dla roślin jest nie do przecenienia. Bez mikoryzy wiele rodzajów roślin nie mogłoby przetrwać.
Korzyści ze stosowania mikoryzy
Stosowanie mikoryzy w ogrodnictwie i rolnictwie przynosi wiele korzyści. Grzyby mikoryzowe, wchodząc w symbiozę z korzeniami roślin, znacząco poprawiają ich zdolność do pobierania składników odżywczych, co przekłada się na lepszy wzrost i plonowanie. Dzięki rozbudowanej sieci strzępek grzybni, powierzchnia chłonna korzeni może zwiększyć się nawet tysiąckrotnie, umożliwiając roślinom dostęp do składników, które znajdują się poza zasięgiem ich własnych korzeni. Mikoryza jest szczególnie ważna w przypadku pobierania fosforu, który jest niezbędny do prawidłowego wzrostu i kwitnienia roślin. Grzyby mikoryzowe mają zdolność do rozpuszczania trudno dostępnych form fosforu w glebie, dzięki czemu staje się on przyswajalny dla roślin.
Ponadto, mikoryza wpływa na poprawę struktury gleby, tworząc stabilne agregaty glebowe, które zwiększają jej napowietrzenie i zdolność do zatrzymywania wody. Dzięki temu rośliny są lepiej zaopatrywane w wodę, co ma kluczowe znaczenie w okresach suszy. Grzyby mikoryzowe wydzielają również substancje, które stymulują rozwój korzeni, co przekłada się na lepsze zakorzenienie roślin po posadzeniu lub przesadzeniu. Warto również wspomnieć, że mikoryza zwiększa odporność roślin na choroby, ponieważ grzyby wytwarzają związki antybiotyczne, które hamują rozwój patogenów. Rośliny z mikoryzą są również bardziej odporne na niekorzystne warunki środowiskowe, takie jak zanieczyszczenia, niskie lub wysokie pH gleby czy toksyczne metale ciężkie.
Do jakich roślin stosować mikoryzę?
Mikoryza może być stosowana do wielu gatunków roślin, w tym drzew, krzewów, bylin oraz warzyw. Najlepiej sprawdza się w przypadku roślin, które naturalnie tworzą związki mikoryzowe, takich jak borówki, truskawki, a także wiele drzew owocowych. Warto jednak pamiętać, że nie każda mikoryza jest odpowiednia dla wszystkich roślin, dlatego przed zastosowaniem preparatu mikoryzowego należy zwrócić uwagę na jego przeznaczenie.
Wpływ mikoryzy na uprawę roślin
Mikoryza ma znaczący wpływ na zdrowie i rozwój roślin. Dzięki symbiozie z grzybami, rośliny mogą lepiej przyswajać składniki odżywcze, co prowadzi do ich szybszego wzrostu i lepszej kondycji. Grzyby mikoryzowe produkują również hormony roślinne, które stymulują rozwój korzeni i liści, a także zwiększają odporność na choroby i szkodniki.
Jakie są typy mikoryzy?
Wyróżniamy trzy główne rodzaje mikoryzy. Mikoryza uniwersalna, zwana także mikoryzą arbuskularną występuje najczęściej. Grzyby z tego rodzaju żyją w korzeniach większości roślin i przyczyniają się do zwiększenia pobierania składników mineralnych, takich jak fosfor, azot i siarka. Jest ona szczególnie ważna w rolnictwie, ponieważ pozwala na zwiększenie plonów. Około 85% gatunków roślin lądowych korzysta z pomocy grzybów w tworzeniu tego typu mikoryzy.
Kolejnym rodzajem jest ektomikoryza, występująca u około 10% rodzin roślin wyższych, przede wszystkim u drzew. Polega ona na tym, że strzępki grzybni otaczają korzenie roślin, tworząc tzw. mufkę (opilśń) i wnikają do wnętrza.
Trzecim rodzajem mikoryzy jest mikoryza erikoidalna (ERM, ER) nazywana też ektendomykoryzą. Ten rodzaj mykoryzy jest ograniczony do roślin z rodziny wrzosowatych i polega na połączeniu pierwszych dwóch rodzajów mykoryzy (ektomykoryzy i endomykoryzy). W tym przypadku strzępki grzybni jednocześnie wnikają do komórek roślinnych i tworzą na zewnątrz opilśń. Pod względem uprawnym największe znaczenie ma mikoryza do borówek.
Jaka mikoryza jest najlepsza?
Nie ma jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, jaka mikoryza najlepsza, ponieważ zależy to od konkretnego gatunku rośliny oraz warunków glebowych. Dla większości roślin zaleca się stosowanie mikoryzy arbuskularnej, która jest najbardziej uniwersalna. W przypadku roślin wrzosowatych, takich jak borówki, najlepiej sprawdza się mikoryza ektendomykoryzowa.
Po jakim czasie działa mikoryza?
Efekty działania mikoryzy można zauważyć zazwyczaj po kilku tygodniach od aplikacji preparatu mikoryzowego. Grzybnia potrzebuje czasu na rozwój i nawiązanie symbiozy z korzeniami roślin. Warto jednak pamiętać, że długoterminowe korzyści płynące z mikoryzy mogą być widoczne przez całe życie rośliny.
O jakiej porze roku stosować mikoryzę?
Najbardziej odpowiednim momentem na zastosowanie mikoryzy jest czas bezpośrednio po posadzeniu lub przesadzeniu roślin. Wówczas grzybnia ma największe szanse na rozwój i nawiązanie symbiozy. Można również stosować mikoryzę w trakcie wegetacji roślin, jednak należy unikać nawożenia tuż po aplikacji, aby nie zaszkodzić rozwijającej się grzybni.
Mikoryza przykłady
W związku z tym, że mikoryza ma kluczowe znaczenie dla wzrostu i rozwoju roślin, na rynku pojawiło się wiele produktów, które mają na celu wspomaganie tego procesu. Jednym z nich jest ZIELONY DOM Szczepionka VAXI-ROOT, dostępna w różnych wersjach na przykład: do iglaków i liściastych, do róż oraz do wrzosowatych (borówek).
Szczepionka VAXI-ROOT to grzybnia mikoryzowa zawierająca specjalnie wyselekcjonowane bakterie korzeniowe, które wykazują się wrogością wobec chorobotwórczej Phythophthora cinnamomi, odpowiedzialnej za fytoftorozę mogącą prowadzić do zamierania roślin. Bakterie te wspomagają symbiozę między drzewem a grzybami mikoryzowymi, zwiększając powierzchnię chłonną korzeni nawet tysiąckrotnie. Dzięki temu rośliny stają się bardziej wytrzymałe na okresy bez wody i niewłaściwe pH wody, a także są chronione przed chorobami. Produkt ten należy stosować przy użyciu wyciskacza, który ułatwia aplikację szczepionki i pozwala przekazać roślinie odpowiednią dawkę za jednym razem.
Mikoryza jest fascynującym zjawiskiem w świecie roślin i grzybów, a jej pozytywny wpływ na wzrost i zdrowie roślin jest niepodważalny. Jeśli interesujesz się uprawą, warto mieć na uwadze korzyści wynikające z zastosowania preparatów mikoryzowych.
Zapraszamy do odwiedzenia naszego sklepu internetowego e-Hortico, gdzie znajdziesz szeroki wybór produktów. Nasz zespół to pasjonaci ogrodnictwa, którzy chętnie pomogą w doborze odpowiedniego preparatu mikoryzowego oraz udzielą fachowych porad dotyczących uprawy.
Dzięki e-Hortico możesz w łatwy sposób zadbać o zdrowie swoich roślin, zwiększyć ich plony i cieszyć się pięknymi i zdrowymi kwiatami czy warzywami. Zapraszamy!
Od 2009r. pracuję w firmie ogrodniczej HORTICO.
Pasjonuję się ogrodnictwem i od lat zgłębiam tajniki uprawy roślin. Moja fascynacja zielenią sięga dzieciństwa, gdy spędzałam czas na rodzinnej działce, aktywnie pomagając w pielęgnacji ogrodu.
Skończyłam szkołę florystyczną, co jeszcze bardziej pogłębiło moją miłość do roślin, zwłaszcza tych ozdobnych, zarówno rosnących w ogrodzie, jak i uprawianych w doniczkach.
Lubię dzielić się swoim doświadczeniem i zgromadzoną wiedzą poprzez pisanie artykułów. Sprawia mi radość, gdy moje teksty nie tylko inspirują, ale także stanowią praktyczny przewodnik, pomagający w rozwiązywaniu ogrodowych wyzwań. Wierzę, że ogrodnictwo może być fascynującym hobby dostępnym dla każdego, umożliwiającym odkrywanie niezwykłego piękna natury.
